Objawy grypy jelitowej, zwanej też grypą żołądkową, to zwykle nagłe wymioty, biegunka, ból brzucha i ogólne rozbicie, które pojawiają się w ciągu kilku godzin od zakażenia. To infekcja przewodu pokarmowego wywołana najczęściej przez wirusy, dlatego nazwa "grypa" jest tu myląca - nie ma związku z wirusem grypy atakującym drogi oddychowe. Poniżej wyjaśniamy, jak wygląda typowy przebieg tych objawów u dorosłych i po czym odróżnić je od przeziębienia czy właściwej grypy.
Jak zaczynają się objawy grypy jelitowej?
Pierwszym sygnałem jest najczęściej nagłe uczucie mdłości, które pojawia się bez wcześniejszych zwiastunów. W ciągu godziny lub dwóch dochodzi do wymiotów, a wkrótce po nich - do wodnistej biegunki. Wielu dorosłych opisuje ten moment jako "nagłe wyłączenie" organizmu: jeszcze przed chwilą czuli się dobrze, a chwilę później muszą przerwać wszystkie zajęcia.
Oprócz wymiotów i biegunki, w pierwszych godzinach choroby często pojawiają się:
- skurczowy ból brzucha, który nasila się przed wypróżnieniem;
- utrata apetytu;
- lekkie podniesienie temperatury ciała, choć wysoka gorączka jest u dorosłych rzadsza niż u dzieci;
- bóle mięśni i ogólne zmęczenie, przypominające stan grypowy.
Objawy choroby grypy jelitowej rozwijają się więc bardzo szybko - to jedna z jej cech charakterystycznych, która odróżnia ją od infekcji rozwijających się przez kilka dni.
Objawy grypy jelitowej u dorosłych - przebieg dnia po dniu
U dorosłych choroba zwykle trwa od jednego do trzech dni, choć w niektórych przypadkach dolegliwości ciągną się nieco dłużej. Pierwsza doba jest zazwyczaj najbardziej intensywna: dominują wymioty i częste, wodniste stolce, które mogą się powtarzać nawet kilka razy w ciągu kilku godzin.
W drugiej dobie wymioty najczęściej ustępują, natomiast biegunka i osłabienie mogą jeszcze trwać. Pojawia się wtedy typowe dla tej infekcji uczucie "wyprania z sił" - mięśnie bolą, trudno wstać z łóżka, a apetyt wraca bardzo powoli. U części osób utrzymuje się także lekki dyskomfort w okolicy żołądka i wzdęcia.
Trzeciego dnia objawy zwykle wyraźnie słabną, choć osłabienie i niewielkie problemy z trawieniem mogą towarzyszyć jeszcze przez kilka dni po ustąpieniu głównych symptomów. Jeśli dolegliwości nie zmniejszają się po trzech dniach albo wracają z nową siłą, to sygnał, że warto skonsultować się z lekarzem, ponieważ może chodzić o inną przyczynę niż zwykłe zakażenie wirusowe.
Czym objawy grypy żołądkowej różnią się od przeziębienia i grypy sezonowej
Wiele osób myli te trzy stany, bo wszystkie dają uczucie rozbicia i mogą przebiegać z podwyższoną temperaturą. Kluczowa różnica leży w tym, który układ organizmu jest głównie zaatakowany.
Objawy przeziębienia i grypy sezonowej koncentrują się w drogach oddychowych - to katar, kaszel, ból gardła, a przy grypie sezonowej dodatkowo wysoka gorączka i silne bóle mięśni, rozwijające się w ciągu jednego do dwóch dni. Grypa żołądkowa natomiast prawie nigdy nie daje kataru czy kaszlu - jej domeną jest przewód pokarmowy, a więc wymioty, biegunka i ból brzucha.
Warto zapamiętać tę prostą zasadę porządkującą:
- jeśli dominują nos, gardło i kaszel - to najpewniej przeziębienie;
- jeśli do tego dołącza wysoka gorączka i silne bóle mięśni - to zwykle grypa sezonowa;
- jeśli na pierwszy plan wysuwają się wymioty i biegunka - to obraz typowy dla grypy jelitowej.
Objawy grypy jelitowej mogą się jednak nakładać z osłabieniem typowym dla przeziębienia, zwłaszcza pod koniec choroby, gdy organizm jest jeszcze wyczerpany infekcją.
Kiedy objawy wymagają wizyty u lekarza
Największym ryzykiem przy grypie jelitowej u dorosłych jest odwodnienie, czyli utrata wody i elektrolitów szybszym tempem, niż organizm jest w stanie je uzupełnić. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy wymioty i biegunka utrzymują się jednocześnie przez wiele godzin.
Sygnały, które powinny skłonić do kontaktu z lekarzem, to między innymi:
- brak możliwości utrzymania jakichkolwiek płynów przez ponad dobę;
- bardzo rzadkie oddawanie moczu lub mocz o ciemnym zabarwieniu;
- silne zawroty głowy, uczucie kołatania serca lub omdlenia;
- krew w stolcu lub wymiocinach;
- wysoka gorączka utrzymująca się dłużej niż dwa-trzy dni;
- bardzo silny, nietypowy ból brzucha.
Osoby z chorobami przewlekłymi, przyjmujące leki na stałe, kobiety w ciąży oraz osoby starsze powinny konsultować przebieg tych objawów z lekarzem wcześniej niż inne osoby, ponieważ odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe mogą u nich rozwijać się szybciej. W takich przypadkach ogólne zasady postępowania nie zawsze wystarczą i decyzję o dalszych krokach najlepiej pozostawić lekarzowi znającemu historię zdrowia pacjenta.
Podsumowanie
Objawy grypy jelitowej u dorosłych rozwijają się szybko, koncentrują się w przewodzie pokarmowym i najczęściej mijają samoistnie w ciągu kilku dni. Odróżnienie ich od przeziębienia czy grypy sezonowej ułatwia obserwacja, czy dominują dolegliwości oddechowe, czy trawienne. Największą uwagę warto zachować wobec objawów odwodnienia i sytuacji, gdy dolegliwości nie ustępują w typowym czasie - wtedy najlepszym rozwiązaniem jest konsultacja z lekarzem.